Michiel schreef de boeken THE OBSERVER (2024) en de Straatfotobijbel (2023), beiden over straatfotografie. Samen met vriend Niels is hij wekelijks te horen in de fotografiepodcast 30 Minuten Sluitertijd. Met veel plezier geeft hij workshops en lezingen over straatfotografie. Volg hem op Instagram: @michielheijmans of bezoek zijn website michielheijmans.com.
In november 2022 vertelde ik voor het eerst een verhaal in dit prachtige blad. Dat verhaal ging over mezelf, mijn omzwervingen en hoe ik als voormalig desk-junkie mijn geluk ging beproeven in de fotografie. Iets met straatfotografie en verder moet er nog een kader omheen. Mijn boek de Straatfotobijbel was in de maak. Toen ik ergens begin 2023 koffiedronk met Roos, vroeg ik of er misschien ruimte was voor een periodieke column. Schrijven is naast tekenen en fotograferen een hobby waar ik graag meer mee wilde doen. We zijn bijna twee jaar en anderhalf dozijn columns verder. Dit is mijn laatste.
Het is intrigerend dat een fotograaf beelden maakt, maar dat het eigenlijk nooit om die beelden zelf gaat. Denk er maar eens over na. Foto’s zijn het parfum van het leven, een achteloos, maar goed gekozen extra. Foto’s, net als parfum, zijn er om een emotie op te wekken of een verhaal te vertellen. Een verhaal te laten ontstaan. Foto’s zetten de tijd stil, zodat je na kunt denken over hetgeen je net hebt gezien. Ik ken fotografen die hun verhaal niet willen delen, maar er bewust voor kiezen het verhaal aan de kijker te laten. En er zijn fotografen die het verhaal graag voorzetten, niet voorkauwen, zodat een foto juist in de context van tijd of plaats kan worden bezien.
In de afgelopen twee jaar leerde ik andere fotografen waarderen in stijlen waar ik voorheen gedachteloos langs bladerde. Fotografen als Nanda Hagenaars, Richard Koek en Jasper Doest, die ik allemaal drie jaar geleden niet eens kende, ook niet van naam. Drie jaar geleden, toen pakte ik net mijn professionele camera op. Ik wist niet wie Stephan Vanfleteren was en weet nu pas hoeveel ik daaraan heb gemist. Inmiddels komt er wat endorfine vrij als mijn telefoon me vertelt dat een van deze zeer verschillende fotografen een nieuwe update op Instagram heeft geplaatst. De wereld is een ander toneel geworden, en mijn blik veranderd.
Fotografie is ook een subjectieve reality check geworden. Mijn foto geeft mijn beeld van mijn werkelijkheid, ontdaan van oorlog en verdriet. Jouw werkelijkheid is anders en het is interessant te zien waar die werelden samenkomen. Zonder af te doen aan of het benoemen van de gruwelen van deze tijd, laat elke foto je objectief meekijken. Wat je er subjectief mee doet, is aan jou.
Onlangs bezocht ik de tentoonstelling van de Zilveren Camera in de Stevenskerk in Nijmegen en besefte me de afstand tot de mensen in de foto’s. Ik verdronk in de verhalen, verloor me in geweldige foto’s van Sakir Khader van een verschrikkelijke oorlog. Onze wereld is beperkt tot wat we willen horen en zien en deze beelden trokken me recht de ellende van de wereld in. Ik hou niet van nieuws, het is te confronterend, te veel negativiteit en het komt te hard binnen. Misschien dat het de restanten van mijn burn-out zijn; ik voed me aan positiviteit en dat is vaak ver te zoeken in het nieuws van tegenwoordig. Deze foto’s zetten me weer met beide benen op de grond. Ja, we mogen ons zorgen maken, want het is niet alleen maar unicorns en rainbows.
In de afgelopen columns deelde ik mijn hersenspinsels met je, en ergens in het fotografielandschap in Nederland blijf ik dat heus wel doen. Ik vertelde je over de REM die naast het GAS zit, en meer van dergelijke goedbedoelde adviezen. Ik besef me terdege dat ik de meeste columns aan mezelf schreef. Dat ik eigenlijk aan het reflecteren was. Dat ik, net als jij waarschijnlijk, nog zoveel te leren en ontdekken heb in de fotografie. De reis is pas net begonnen.
Bedankt, Roos en Jannie, jullie waren een feestje om mee te sparren. Dank voor het platform dat jullie een gemotiveerde fotograaf boden en aan de volgende columnist bieden. Dank voor de eindeloze passie waarmee jullie dit geweldige blad maken. De volgende keer dat we elkaar spreken gaat het niet over deadlines en planningen, maar drinken we ontspannen ons kopje leeg. Ik hoor ons lachen. Wat is fotografie toch fantastisch.
Lees hier meer van Michiel Heijmans:
Naast het GAS zit de REM
De Clearasil van de fotografie
Het belichtingsvierkant
Het nut van fotografieworkshops
Geld uitgeven
Herenigd met een oude vriend
Te veel inspiratie? Onmogelijk!
Ethiek in straatfotografie
Verhalen vertellen
Het gevecht dat straatfotografie heet
Vertragen
Plakband op een ballon
Altijd AAN
Jij bent de fotograaf!
