Met Ed van der Elsken. Up Close duik je deze zomer in het werk van een van Nederlands bekendste fotografen, en in het verhaal achter die beelden. De tentoonstelling laat zien hoe zijn straatfoto’s, rauw, speels en direct, tot stand kwamen en plaatst zijn oeuvre in de context van het naoorlogse Nederland.
Van eigenzinnige passanten op de Nieuwendijk tot losse, vaak brutale momenten op straat: Van der Elsken had een scherp oog voor het alledaagse. Wat deze tentoonstelling interessant maakt, is dat die bekende beelden worden aangevuld met materiaal dat normaal buiten beeld blijft. Denk aan notities, contactafdrukken, schetsen voor boeken en experimenten uit de donkere kamer. Samen geven ze een goed beeld van hoe hij werkte.
Fotomuseum. Rotterdam. © erven Ed van der Elsken/Nederlands Fotomuseum
De tentoonstelling volgt geen strikt chronologische lijn, maar laat vooral zien hoe Ed van der Elsken zich ontwikkelde. Van zijn beginjaren in de jaren vijftig tot zijn latere werk wordt duidelijk dat hij bleef zoeken naar nieuwe manieren om zijn verhalen te vertellen, door te experimenteren, twijfelen en door te zetten.
Opvallend is ook hoelang sommige projecten duurden. Ideeën werden soms jarenlang uitgewerkt, boeken aangepast of zelfs nooit gepubliceerd, maar wel bewaard.
De tentoonstelling leunt voor een groot deel op zijn privéarchief, dat de afgelopen jaren uitgebreid is onderzocht. In combinatie met werk uit verschillende museumcollecties ontstaat zo een completer beeld van zijn praktijk. Het laat zien hoe hij zijn foto’s selecteerde en samenbracht, bijvoorbeeld in publicaties. Ook zijn reizen, onder meer naar Cuba en Japan, komen aan bod en laten zien hoe zijn blik zich verder ontwikkelde.
Filmfragmenten waarin Van der Elsken zelf aan het woord komt geven extra context. Daarnaast verschijnt er een publicatie bij de tentoonstelling, voor wie zich verder wil verdiepen in zijn werk en werkwijze.
Ed van der Elsken. Up Close is te zien van 19 juni tot en met 13 september 2026 in het Rijksmuseum in Amsterdam.
Museumstraat 1
Amsterdam
Lees ook: Eric Levert: Etsen een overzicht
