De tentoonstelling Yawm al-Firak van de Palestijns-Nederlandse fotograaf Sakir Khader is de winnaar van de prestigieuze Amsterdamprijs voor de Kunst 2025, in de categorie Werk van het Jaar. Dat maakte het Amsterdams Fonds voor de Kunst (AFK) vandaag bekend. Yawm al-Firak, Arabisch voor Dag van Afscheid, is de eerste museale solotentoonstelling van Khader. De tentoonstelling was een co-curatie met Foam curator Aya Musa, een actuele, indringende tentoonstelling over oorlog, verlies en rouw. Niet alleen is Sakir Khader de eerste Palestijns-Nederlandse Magnum-nominee, ook heeft zijn eerste tentoonstelling nu deze belangrijke kunstprijs ontvangen.
Reactie van Sakir Khader:
“Ik ben dankbaar en vereerd om deze prijs in ontvangst te mogen nemen. De tentoonstelling bij Foam voelde als een betekenisvolle stap in wat nog altijd het begin is van mijn reis in de visuele kunsten. De tentoonstelling heeft veranderd hoe ik naar mijn werk kijk. Ik wil het publiek dichtbij houden, niet als toeschouwers maar als deel van de wereld waar mijn lens zich op richt. Wat ik maak, moet een ziel hebben. Met deze prijs kunnen we misschien ook een hardnekkige discussie afsluiten: ben ik een kunstenaar of een journalist?
Ik zeg altijd dat objectiviteit niet bestaat. De journalistiek heeft de afgelopen jaren zichtbaar gefaald. De dader voert de boventoon, terwijl het verhaal van de slachtoffers nauwelijks boven het geluid van de bommen uitkomt. Toch blijft de journalistiek onmisbaar. De wereld verandert, en de journalistiek zou mee moeten veranderen en zichzelf voortdurend kritisch moeten bevragen. Te vaak wordt iets dat politiek ongemakkelijk ligt al snel bestempeld als te gekleurd, te uitgesproken of niet objectief. Daarom maak ik nu vrijer werk, maar altijd vanuit een journalistieke noodzaak. Werk dat op een waardige manier wordt gemaakt en gepresenteerd, gelaagd en met een ziel. De mensen die ik vastleg zijn geen onderwerpen die bij het oud papier horen te eindigen. Het zijn zielen met stemmen en gevoelens.
Ik hoop nog veel betekenisvol werk te mogen maken, en bij te dragen aan nieuwe perspectieven en manieren van kijken. Mijn camera zal niets oplossen of verbeteren, maar kan wel iets herstellen dat fundamenteler is: de waardigheid die ieder mens verdient.”
Reactie van Foam-directeur Karin van Gilst:
“We zijn verguld met deze prijs voor de tentoonstelling, een co-productie van Sakir Khader en onze curator Aya Musa. We zien het als een erkenning dat fotografie een kunstvorm is, daar wordt wel eens schamper over gedaan. Ook wilden we met ‘Yawm al-Firak’, als cultureel instituut een lans breken voor het adresseren van actuele maatschappelijke onderwerpen. Dat dit niet alleen door het publiek maar ook door de jury gezien en gewaardeerd is, raakt ons.”
Over de tentoonstelling
In deze tentoonstelling geeft Khader een stem aan zeven Palestijnse jongemannen die met geweld van het leven zijn beroofd, en aan hun moeders die hen hebben moeten verliezen. Via hun verhalen en ervaringen reflecteert hij op afscheid nemen in tijden van bezetting, conflict, oorlog en ontheemding. Zijn beelden verkennen de fragiele grens tussen leven en dood.
